Trả lời nhanh
Để định khoản nhanh, cần nhớ tính chất 5 nhóm tài khoản: tài sản và chi phí tăng ghi Nợ, giảm ghi Có; doanh thu và nguồn vốn tăng ghi Có, giảm ghi Nợ. Sau đó xác định bản chất nghiệp vụ, vẽ sơ đồ chữ T và lập sổ tay định khoản theo tình huống. Ví dụ mua hàng trả tiền mặt định khoản Nợ 156/Có 111.
Ý chính
- Định khoản là xác định tài khoản ghi Nợ và Có cho nghiệp vụ; mỗi nghiệp vụ ảnh hưởng ít nhất 2 tài khoản
- Tài sản và chi phí: tăng ghi Nợ, giảm ghi Có
- Doanh thu và nguồn vốn: tăng ghi Có, giảm ghi Nợ
- Xác định bản chất nghiệp vụ trước, ví dụ mua hàng trả tiền mặt: Nợ 156/Có 111
- Dùng sơ đồ chữ T hai cột Nợ, Có để tránh nhầm chiều ghi
- Lập sổ tay định khoản theo tình huống thường gặp, ví dụ bán hàng thu tiền mặt: Nợ 111/Có 511, 3331
Theo quy định tại thời điểm đăng bài (21/07/2025); chính sách có thể đã thay đổi.
1. Định khoản kế toán là gì?
Định khoản kế toán là quá trình xác định tài khoản ghi Nợ và Có cho một nghiệp vụ kinh tế phát sinh.
Mỗi nghiệp vụ đều ảnh hưởng ít nhất 2 tài khoản (theo nguyên lý kế toán kép).
2. Vì sao nhiều bạn mới học cảm thấy khó định khoản?
+ Không nhớ tên và tính chất các tài khoản kế toán
+ Không hiểu bản chất của nghiệp vụ phát sinh
+ Nhầm lẫn giữa tài sản và nguồn vốn
+ Không có mẹo ghi nhớ rõ ràng
3. Mẹo định khoản nhanh và chính xác
a.MẸO 1: Nhớ bảng 5 loại tài khoản kế toán
|
Nhóm TK |
Tính chất |
Tăng ghi |
Giảm ghi |
|
Tài sản (111, 112, 131, 152, 211...) |
Có số dư bên NỢ |
Bên NỢ |
Bên CÓ |
|
Nguồn vốn (331, 411, 421...) |
Có số dư bên CÓ |
Bên CÓ |
Bên NỢ |
|
Doanh thu (511, 711...) |
Có số dư bên CÓ |
Bên CÓ |
Bên NỢ |
|
Chi phí (621, 622, 642...) |
Có số dư bên NỢ |
Bên NỢ |
Bên CÓ |
|
Lợi nhuận chưa phân phối (421...) |
CÓ |
CÓ |
NỢ |
Ghi nhớ:
“Tài sản & chi phí tăng ghi NỢ – giảm ghi CÓ”
“Doanh thu & nguồn vốn tăng ghi CÓ – giảm ghi NỢ”
b.MẸO 2: Xác định rõ bản chất nghiệp vụ
Ví dụ: Mua hàng trả tiền mặt
+ Tiền mặt giảm → TK 111 giảm (ghi CÓ)
+ Hàng tồn kho tăng → TK 156 tăng (ghi NỢ)
Định khoản:
Nợ 156 / Có 111
c.MẸO 3: Dùng sơ đồ chữ T để hình dung dễ hơn
Hãy vẽ nhanh sơ đồ 2 cột Nợ – Có, rồi điền tài khoản liên quan vào từng bên. Việc này giúp bạn tránh nhầm chiều và tư duy logic rõ ràng hơn.
d.MẸO 4: Lập sổ tay định khoản theo tình huống
Bạn nên ghi lại các nghiệp vụ thường gặp theo mẫu:
|
Nội dung nghiệp vụ |
Tài khoản Nợ |
Tài khoản Có |
|
Mua hàng hóa trả tiền mặt |
156 |
111 |
|
Bán hàng thu tiền mặt |
111 |
511, 3331 |
|
Chi tiền điện nước |
642 |
111 |
Sau vài tuần, bạn sẽ có một “cẩm nang định khoản cá nhân” cực kỳ hữu ích.
4. Lời khuyên từ giảng viên kế toán thực tế
“Đừng học định khoản bằng cách học thuộc – hãy hiểu bản chất và luyện tập mỗi ngày.”
“Thành thạo định khoản là nền tảng để bạn sử dụng phần mềm kế toán và lên báo cáo chính xác.”
5.Tổng kết
Định khoản chuẩn = Hiểu bản chất + Nắm tính chất tài khoản + Luyện tập đều
Nếu bạn đang học kế toán mà chưa chắc phần định khoản – đừng lo! Hãy bắt đầu từ mẹo cơ bản và rèn luyện theo tình huống thực tế mỗi ngày, bạn sẽ tiến bộ rất nhanh.
>>> Các khóa học kế toán thực tế tại Đức Minh
Bạn đọc có thể tham khảo thêm các bài viết có liên quan:
>>> Cách định khoản kế toán, nguyên tắc khi định khoản kế toán
Khoá học liên quan
Kế toán thực tế
Kèm 1-1 trên chứng từ thật · khai giảng liên tục



