Các phương pháp kế toán cơ bản

1. Khái niệm phương pháp kế toán

Kế toán là một môn khoa học kinh tế có đối tượng nghiên cứu riêng, do đó có phương pháp riêng. Với đặc trưng của đối tượng kế toán mang tính 2 mặt (Tài sản và nguồn vốn hình thành tài sản), tính đa dạng tính biến động và yêu cầu của thông tin kế toán, kế toán lấy triết học biện chứng làm cơ sở lý luận, kinh tế chính trị học làm cơ sở phương pháp luận hình thành hệ thống phương pháp kế toán

Phương pháp kế toán là phương thức, các biện pháp kế toán sử dụng để thu nhập, xử lý và cung cấp thông tin về tài sản, sự biến động của tài sản và các quá trình hoạt động kinh tế tài chính nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý

2. Hệ thống phương pháp kế toán cơ bản

 

Phương pháp kế toán bao gồm: phương pháp chứng từ kế toán, phương pháp tài khoản kế toán, phương pháp tính giá và phương pháp tổng hợp cân đối kế toán

a. Phương pháp chứng từ kế toán

Là phương pháp kế toán phản ánh các nghiệp vụ kinh tế tài chính phát sinh và thực sự hoàn thành theo thời gian và địa điểm pháp sinh của nghiệp vụ đó vào các bản chứng từ để phục vụ công tác kế toán, công tác quản lý

Trong quá trình hoạt động của đơn vị thường xuyên phát sinh các nghiệp vụ kinh tế gây ra sự biến động của tài sản, nguồn vốn. Các nghiệp vụ kinh tế gồm nhiều loại phát sinh ở thời gian và địa điểm khác nhau. Để phục vụ cho công tác kế toán quản lý kiểm tra việc bảo vệ sử dụng tài sản, kiểm tra các hoạt động kinh tế tài chính, hạch toán kế toán đã xây dựng phương pháp khoa học để thu nhận đầy đủ thông tin về mọi nghiệp vụ kinh tế tài chính phát sinh. Đó là phương pháp chứng từ kế toán với 2 nội dung là: lập các bản chứng từ chứng minh cho các nghiệp vụ kinh tế phát sinh và tổ chức thông tin về các nghiệp vụ kinh tế theo yêu cầu quản lý và hạch toán

b. Phương pháp tài khoản kế toán

Là phương pháp kế toán phân loại, phản ánh và giám đốc một cách thường xuyên, liên tục, có hệ thống tình hình và sự biến động của từng tài sản, từng nguồn vốn và từng quá trình sản xuất kinh doanh

Phương pháp chứng từ cung cấp thông tin về từng nghiệp vụ kinh tế phát sinh gây ra sự biến động về tài sản và nguồn vốn, các thông tin mang tính phân tán không có hệ thống. Để thu nhập thông tin tổng hợp về tình hình và sự biến động của từng đối tượng kế toán, kế toán sử dụng phương pháp tài khoản kế toán

c. Phương pháp tính giá

Là phương pháp kế toán sử dụng thước đo tiền tệ tổng hợp và phân bổ chi phí để xác định giá trị thực tế của tài sản trong đơn vị theo nguyên tắc nhất định

Tài sản trong đơn vị là đối tượng hạch toán kế toán bao gồm nhiều loại tồn tại dưới hình thái hiện vật khác nhau. Mỗi loại tài sản do các yếu tố chi phí cấu thành bao gồm chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp. Vì vậy để xác định giá trị của tài sản nhằm cung cấp thông tin tài sản tổng hợp về tài sản của doanh nghiệp. Kế toán sử dụng phương pháp tính giá với nội dung tổng hợp chi phí trực tiếp và phân bổ chi phí gián tiếp cho từng tài sản theo các nguyên tắc nhất định nhằm xác định giá trị thực tế của tổng tài sản, từng quá trình.

d. Phương pháp tổng hợp cân đối kế toán

Là phương pháp kế toán tổng hợp số liệu từ các sổ kế toán theo các mối quan hệ cân đối vốn có của kế toán nhằm cung cấp các thông tin theo chỉ tiêu kinh tế tài chính về tài sản và kết quả kinh doanh của đơn vị nhằm phục vụ công tác quản lý

Trong công tác quản lý ngoài thông tin về từng nghiệp vụ kinh tế, thông tin về tình hình và sự biến động về từng tài sản, nguồn vốn và quá trình kinh doanh cần thiết có các thông tin tổng hợp về toàn bộ tình hình tài sản, tình hình kết quả hoạt động, để đáp ứng yêu cầu quản lý kế toán sử dụng phương pháp tổng hợp cân đối kế toán

3. Mối quan hệ giữa các phương pháp kế toán

Các phương pháp kế toán sử dụng đều nhằm thu thập, cung cấp thông tin theo yêu cầu quan lý nhưng ở mức độ, phạm vi khác nhau.

Giữa các phương pháp kế toán có mối quan hệ biện chứng bổ xung cho nhau nhằm cung cấp thông tin chính xác đầy đủ kịp thời, phục vụ cho công tác quản lý.

Phương pháp chứng từ kế toán thu thập cung cấp thông tin về từng nghiệp vụ kinh tế phát sinh gây ra sự biến động của tài sản, nguồn vốn của đơn vị, phương pháp tài khoản kế toán phân loại tập hợp, hệ thống hóa các nghiệp vụ kinh tế phát sinh gây ra sự biến động của tài sản và nguồn vốn đã được phản ánh trên các chứng từ theo từng đối tượng cung cấp thông tin tập hợp về từng loại kế toán tổng hợp về từng đối tượng kế toán tổng hợp.

Căn cứ thông tin số liệu phương pháp tài khoản phương pháp cung cấp tính giá được sử dụng xác định giá trị của từng đối tượng theo nguyên tắc nhất định.

Trên cơ sở thông tin phương pháp tài khoản, phương pháp tính giá cung cấp, phương pháp tổng hợp cân đối kế toán được sử dụng cung cấp thông tin tổng hợp về toàn bộ tài sản, nguồn vốn hình thành tài sản và quá trình hoạt động kinh tế tài chính đơn vị theo các chỉ tiêu kinh tế tài chính đáp ứng yêu cầu công tác quản lý.

Do đó trong công tác kế toán ở từng đơn vị kế toán phải sử dụng đồng thời cả bốn phương pháp

Bạn đọc nếu có nhu cầu tìm hiểu về kiến thức kế toán tại Đức Minh có thể tham khảo thêm tại đây hoặc call 0972 711 886 để được nghe tư vấn miễn phí

>> Dạy kế toán

>> Lớp học kế toán cơ bản